Bel Fıtığı, Lomber Disk Hernisi, LDH nedir ? Tedavisi ?

Bel bölgesinde toplam 5 adet vertebra (omurga) bulunmaktadır. Her 2 omurga arasında 1 adet disk adı verilen, kıkırdak dokudan oluşan, yastıkcık görevi gören yapılar mevcuttur. Diskin dış halkasına annulus fibrozus denilir. Lastik kıvamında ve daha sağlamdır. Diskin içerisinde ise nükleus pulpozus adı verilen ve jöle kıvamındaki yapı mevcuttur. Diskin sağlam olan dış halkası yırtılır ise içerisindeki jöle kıvamındaki yapı yırtıktan dışarı çıkmakta ve omurilik kanalı ve sinir köklerini sıkıştırmaktadır. Bu tabloya bel fıtığı diyoruz. Bu yırtılma sonucu disk, bacağa giden sinire hafifçe dokunabildiği gibi (en hafif şekli -bulging), annulus fibrozusun tam yırtılmasıyla disk içerisindeki jöle kıvamlı nükleus pulpozus omurilik kanalında serbest parçacık olarak da izlenebilir (en ağır durum- ekstrüde lomber disk, serbest fragman). Bu durumda bel ağrısı ile birlikte kalçadan başlayan ve bacağa vuran ağrılar, bacakta uyuşma-karıncalanmalar ve bacağın belirli kas gruplarında güçsüzlük ortaya çıkmaktadır.

Öncelikle hasta değerlendirmesinde fiziki muayene yapılır. Omur cisimleri (vertebra), omurga çevresi dokular,omurga çevresi ligametler,bağ dokular ve bütün yumuşak dokular test edilip değerlendirilir. Sonra bel fıtığı tanısı için yapılan tetkiklerden bir tanesi ise lomber MRI (Bel MRI) gerekli görüldüğü takdirde çekilir. Hastanın muayene bulguları ve çekilen lomber MRI her zaman birlikte degerlendirilmelidir. Bu değerlendirme sonrasında istirahat ile fizik tedavi, ameliyat kararına kadar değişen bir aralıkta tedavi seçeneklerinden uygun olanı verilir.

BEL FITIĞINDA RİSK GRUPLARI

  • 30-50 yaşlar arasında daha sık görülür.
  • Hamilelerde, kilo alımına ve progesteron hormonu etkilerine bağlı olarak lomber disk hernisi görülme sıklığı artmaktadır.
  • Şişmanlarda daha sık görülür.
  • Sigara kullanımı riski artırır.
  • Bazı meslek gruplarında hastalığa yakalanma oranı daha fazladır: Ağır yük taşıma ve bedene yük bindiren meslekler, uzun süre otomobil kullananlar, masa başında sürekli oturma gerektiren meslekler.

BEL FITIĞINDA NE ZAMAN AMELİYAT ÖNERİYORUZ ?

  • Fizik Tedavi, istirahate ve ilaç tedavisine cevap vermiyor, sosyal, iş ve aile yaşantısının zora sokan dönemler geçiriyor ve hasta hayatını idame ettirmeyecek kadar ve günlük yaşam aktivitelerini yapamayacak kadar ağrısı,hareket kısıtlılığı mevcutsa
  • Ayakta ortaya çıkan kuvvetsizlik, duyu kaybı, idrar ve dışkılama problemleri.
  • Yerleşmiş bel ağrısı, genellikle yaşlı hasta, yürüdüğü zaman ayaklarında ortaya çıkan kesiklik, ağrı ve duyu kusurları. MR’da birden fazla seviyede geçirilmiş bel fıtıklarına bağlı, omurilik kanalının daralması.
  •  Lomber MR da belirgin derecede fıtık izlendiği halde şikayetleri olmayan hastaya ameliyat önerilmez.
  • Hastanın ağrıları geçmiş, ancak kalıcı kuvvetsizlik ve idrar problemleri mevcut ise hastaya ameliyat önermiyoruz. Ancak bu problemler birkaç saat önce başlamış ise ilk 12-24 saat arasında acil cerrahi tedavi uygulanır.

LOMBER DİSK HERNİSİNDE TEDAVİ YÖNTEMLERİ:

Yatak İstirahati

Tedavi planında özellikle başlangıçtaki yatak istirahati çok önemlidir. Omurgalar arasında yırtılan ve omurilik ve sinirleri sıkıştıran kıkırdağın yapısı ciddi oranda su içerir. Hareketsizlik ve istirahat altında yırtılan kıkırdağın su içeriğinin emilmesiyle, kıkırdağın hacmi küçülür ve sinire olan bası azalır. İki omurga arasındaki kıkırdaktaki basınç, yatan insanda, oturan veya ayaktaki insana göre çok azdır. Görüldüğü gibi hem kıkırdağın su kaybederek küçülmesi ve bu arada omurgalara yansıyan basıncın düşük olması için,
bel fıtığının başlangıcında kesin yatak istirahati gerekir. Ancak bu istirahat çok uzun süre olmamalıdır. Aksi halde kaslarda hareketsizliğe bağlı kayıplar başlar ve aktif hayata dönen kişide zorluklar yaratır.

Fizik tedavi ve Rehabilitasyon

Öncelikle hastamızın fiziki değerlendirmesi yaptılmalıdır. Fizik değerlendirme omurga ve çevresindeki bütün dokuları kapsamalıdır. Omur cisimleri,faset eklemler omurga çevresi derin ve yüzeyel kaslar,faysalar,omurga ve omurga çevresi ligametler,bağ dokular,özel kas testleri,kısalık testleri ve bu durumlar ilgili olabilcegini düşündüğümüz testler uzmanın gerekli gördüğü zaman yapılmaktadır.

Fiziki değerlendirme ve çıkan MRI sonuçları birlikte değerlendirildiğinde problem olduğu tespit edilen omurga ve çevresi dokulan tedaviye alınır.Tedavi kişiden kişiye göre değişmektedir. Hastalık yoktur Hasta vardır prensibi ile genel geçer herkese aynı tedavi uygulanmaz. Bir başkasına iyi gelen tedavi bir diğer hastada olumsuz sonuçlar ortaya çıkarabilir.

Halk arasında yanlış bilinen bir bilgiyi düzeltmekte fayda olduğunu düşünmekteyim. Bel fıtığı diye tabi edilen hastalıkta ana sebep diskin fıtıklaşması değildir. Diskin fıtıklaşmasıyla birlikte meydana getirdiği veya fıtığı meydana getiren sebeplerdir. Bu sebepler ortadan kaldırılmadan hastada iyileşme görülmez. Ortadan kaldırmak ise öncelikle iyi bir değerlendirme yaparak sebepleri tespit etmekle mümkündür.

Detayını yukarıda bahsettiğim gibi genel geçer broşürlerle tedavi olmaz.

Çünkü En Değerli Hazine Sağlığınız.

Sağlıkla kalın..

Fizyoterapist Alper Kızıl

Bu Yazıyı Paylaş !

“Bel Fıtığı, Lomber Disk Hernisi, LDH nedir ? Tedavisi ?” için bir yanıt

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir